Hizmet… -2-


Önceki yazıda ilmelyakinin ve aynel yakinin “bilgi, öğrenme, gelişme, tekamül” getirisinin yeterli olmayacağı, tam olarak “hakikati” bulamayacağı, eksikliğinden kaynaklı olarak da dünyayı imar etme ve yönetmede “mükemmeli” yakalayamayacağını teori etmiştik.

Her türlü düşünme, sorgulama, gözlemlemeyi tümevarım yani “akılcılık” olarak kategorize ettik. İlmelyakini “akılcılık” kavramına indirgemeyi hoş görmeyenler olacaktır. Büyülerini bozalım gitsin. Bir iğnenin ustasız olamayacağı, bir sanatın sanatçıya işaret etmesi tümevarımdır. Akılcıdır. Ve ilmelyakindir. İnsan ve kainata dair “sorgulamalar” bilim ve teknolojik veya sosyal bilimci ilerlemeler ister somut gözleme, ister soyut gözleme dayansın her durumda insan ürünüdür, insansıdır, akılcılıktır.

İnsanın iç dünyasındaki “akıl” kavramının ötesi diye tarif edilen ve islamın ruh boyutu diyebileceğimiz tasavvufça kavramlaştırılmış farklı latifeler “kalp, ruh, sır, hafi, ahfa” gibi duyular da insansıdır ve çoğu zaman onların da ifadeye dökülmesi, konuşulup değerlendirilmesi “ilmelyakin” sistematiğini aşamamış kişiler tarafından tümevarım/tümdengelim mantığı ile akılcılığa indirgenmektedir.

Oysa bireyler, “akıllarının acziyetini” ilmelyakin idrak ettikten sonra yani uzay/zaman içinde uzay/zaman dışına dair üretebileceğim her bilgi uzay/zaman boyası ile boyanmış olacaktır demeli, “gözlemci” nin varlığının “gözlem yapılan düzeneği” etkilediğini hesaplamalı “bilmiyorum” hakikatini idrak etmeye çalışmalılar. Ve elbette o zaman “nübüvvete” yani bir peygambere iman etmenin “ilmelyakin” olarak idrakine varacaklar, peygamberin getirdiği inanç sistemine, emir ve yasaklarına uymanın “hakikatin”, “adaletin”, “akıl nimetinin şükrünü” eda etmenin yegane yol olduğunu kavrayacaklar ve iman/yaşam senkronizasyonunu sağlayarak kendi durumlarında “aynelyakin” yeni bir bilme sistematiğini gözlemleyebileceklerdir.

Evet marifet aklı/dehayı sadece pozitif, somut üretkenliğe çevirmek değildir. Bunu “insan” zaten yapar. İhtiyaç insana neler neler keşfettirir. Marifet akla ve dehaya, akıl/deha ötesi bir “hakikatin”,”nübüvvetin” önünde eğilmeyi, emre amadeyim diyebilmeyi idrak ettirebilmektir. Uzay/zamanda filozof olmak güzeldir. Peygamberin büyüklüğünü takdir edip, ona iman edip, onun gösterdiği yolda hizmet eden bir filozof olmaksa uzay/zaman dışında da güzeldir.

Onun içindir ki; nübüvvet kaynaklı olmayan her türlü “bilgi”, dünyayı “mükemmel” imar/yönetim şekline ulaşmada yetersizdir. Zahiren uzay/zaman için de güzel görünsede, uzay/zaman dışında faydası yoktur. Ki uzay/zaman içinde güzel görünmeside “insansı” eksiklikten kaynaklanır, mükemmelin ne olduğunu bilememekten. Hem ölümle bitecek olması, ötesine “tohum” olup yeniden yeşerecek devamlılıktan da mahrum olması zaten eksikliğin nirvanasıdır.

Mükemmellik yani kusursuzluk yalnızca Allah c.c.’a mahsustur. Allah c.c. ‘ ı kusursuz bilen de Allah c.c.’dur. Allah c.c. hakkında elde edilebilecek kusursuz bilgi de ancak ve ancak Allah c.c.’ dan gelen bilgidir. Akıl “bilen” değil, bilgiyi değerlendirebilendir. Onun için ilmelyakin bilgi “biliyorum” havasını atmak için değil, bilgiyi değerlendirerek aynelyakin idraki netice vermesi gereken bir duyumdur. “Kim bildiği ile amel ederse, Allah ona bilmediklerini öğretir.” (Keşf-ül Hafâ)

Risale-i Nur öğretisinin pratiğe dökülerek, nebevi hareket stratejisi ile hayata yansıması yani bilginin, fikrin “biliyorum” havasını atmakdan çıkarak, o bilginin/fikrin değerlendirilmesi, üretkenliğe, yaşama çevrilmesi ile gözlemlemekten mutluluk duyduğumuz “hizmet hareketi” tecrübesini müşahede ettik, bilmediğimizi gördük..!

Önceki yazıda görmenin de eksik olduğunu, objektif değil subjektif olduğunu bazen “hakikati” bulmada zıt etki yapabileceğini, mükemmelleşmenin önünde bir engel olabileceğini söylemiştik.

Görmek, tecrübe etmek “bilginin” kesinliği bakımından belki en tatmin edici halidir. Buradaki “bilgi” için en büyük dezavantajda budur. Yani doyum, tatmin olma ve artık öğrenme/amel etmenin karşılığı olan bilmediği başka şeyleri öğrenme döngüsünün dışına çıkma, mevcutla iktifa etmenin “aynelyakin” gibi belki muhteşem bir perdeye sahip olmasıdır. Bu perdede “mevcutla iktifa etme” değil, sürekli “mevcutu çoğaltma” görülür. Çünkü bunlar yapıldığı için gördüğü, tecrübe ettiği şeyler olmuştur, bunlar yapılarak hep bunlar görülecektir. Oysa gördüğü şeyler subjektiftir. Uzay/zaman içinde olduğunu, burada görme işlemi için kullanılan mekanizma ile buranın ötesini göremeyeceğini, acziyetini sonuç vermesi gereken “aynelyakin” bilgi, “gördüm”, “bildim” kesinliğinin havasını atmaya dönüşebilir. Göz ile “gören” değil, bakarak gören, gördüğünü değerlendirip, gözünün yetersiz olduğunu netice vermesi gereken duyumdur “aynelyakin”..!

İşte o zaman “nübüvvet” eksenli olmayan her türlü durum/hal/görünen/tecrübe edilen şeyler eksiktir denilecek, eksikler aynelyakin görülecek, tekrar tekrar peygambere a.s. yönelinecek  O’ nun s.a.v. asr-ı saadeti önünde boyun eğilecek, arayış sürekliliği kesintiye uğramayacak, görmediği, tecrübe etmediği şeyleri görmeye, tecrübe etmeye liyakat kazanacaktır.

Dünya, mükemmel imar/yönetim biçimini asr-ı saadette “hakkal yakin” olarak bilmiştir. Asr-ı saadeti ilmelyakin değerlendirip, aynelyakin görüşle de “hep ondan ne kadar da eksiğiz” hedefimiz gördüğümüz değil, gözümüzün yetişmediği o saadetli asır olmalı diyerek “hakkalyakin” günlerden perdelenmemeliyiz… inşaallah.

 

 

 

 

 

 

Reklamlar

Hizmet… -2-” üzerine bir yorum

  1. Osman Kardeşim,
    İlmel-Aynel-Hakkal yakin kavramlarını farklı bir açıdan yorumlamışsın. Felsefe tarihinin üzerinde tartıştığı bilgi(episteme) konusunu didiklemişsin , farklı bir bakış açısı sunuyorsun.Bu yazıda felsefi bilgiyi vahyin hizmetine verme çabasını da gözlemliyorum.İyi niyetli bir çaba. Usul dediğimiz bilgilerde biraz daha derinleşmen tavsiyesiyle ufuk açıcı yazılarının devamını bekliyorum.Sağlıcakla kal..

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s