Modern Fizik Işığında Kâinat-2 (Belirsizlikler Ve Determinizm)

Heisenberg, bir kuantum sisteminin gözlemlediğimiz zaman içinde bulunduğu “tarife dilemeyen” veya “bilinmeyen” durumunu ifade etmek için, kendi adıyla anılan meşhur “Belirsizlik İlkesi”ni ortaya koymuştu. Bu prensip temel olarak, bazı fiziki büyüklük çiftlerinin(mesela momentum-konum) aynı anda hiç hatasız ölçülemeyeceğini, çünkü bir parçacığın aynı anda tam olarak belirlenmiş fiziki büyüklüklere sahip olmadığını anlatmaktadır. Böyle bir sonucu doğuran [...]

Tesadüf Ve Kaos

Bir teorik fizikçi olan David Ruelle’in kaleme aldığı 1991 basımı ‘Tesadüf ve Kaos’ adlı kitap, son günlerde Amerika’da okunması tavsiye edilen ilmî kitaplardan biridir. Yazar bu kitabında ‘tesadüf ve belirlilik’ (chance and determinizm), ‘başlangıç şartlarına hissi bağımlılık’ (sensitive dependence on inital conditions), ‘girdap’ (turbulance), ‘garip cezbediciler’ (Strange attaractors), ‘Kâinatta geri dönümlülük ve karmaşıklık’ (complexity), gibi [...]

Modern Fizik Işığında Kâinat-1(Tesadüf Ve Kuantum Dünyası)

Kâinatın en anlaşılamayan yanı, anlaşılabilir olmasıdır.” der, Einstein. Bu sözle, alışageldiğimiz, sebebini hiç kurcalamadığımız şeylerden dolayı zihnimizde oluşan ülfet perdesini aralamak ve etrafımızda cereyan eden hâdiselerin fısıldadığı sonsuz hikmetin mevcudiyetini bizlere duyurmak istemektedir. Çünkü kâinatta işleyen nizâmın mükemmelliği, bu mükemmelliğin herkes tarafından açıkça görülmesine engel teşkil edebilecek derecededir. Aynen yıllarca kolumuzda taşıdığımız bir saatin işleyişindeki [...]

Kuantum Seviyesinden Varlıklara Bakış

Latince’de Kuantum, tanecik manasına gelmektedir. Fizikte ise, bu kelime atom ve atomaltı seviyedeki tanecikleri tanımlamak için kullanılmaktadır. Fizikte Kuantum teorisi (mekaniği) denince, bu tür parçacıkların yapısı ve birbirleriyle olan tesirlerinin araştırılması anlaşılır. Eski Yunan’da Eflatun, felsefe yoluyla öğrencileriyle gerçeğe giden yolu arı yordu. Bugün de Rochester Üniversitesi’nden Leonard Mandel gibi birçok fizikçi de Kuantum teorisi [...]